Jón hét bóndi í
Sölvholti i Flóa Bergsteinsson bónda á Litla-Armóti. Sigríður hét kona hans
Brynjólfsdóttir lögréttumanns á Hrauni á Eyrarbakka, er fyr var kapellán á
Breiðabólsstað í Fijótshlið Þórðarsonar bónda á Steindórsstöðum Brynjólfssonar.
Systir Sigriðar var Sigriður yngri kona Páls Arnbjörnssonar á Dufþekju og móðir
Gruðnýjar, móður Árna Árnasonar í Vestri-Garðsauka, föður Jakobs í Auðsholti og
systkina hans. Þau Jón og Sigriður í Sölvholti áttu 2 börn, Brynjólf og
Steinvöru. Bjó Sigriður með þeim, eftir að hún missti mann sinn 1758. Voru þau
hjá henni, meðan hún lifði og giftust ekki. Hún dó 1792, 78 ára, og sama ár dó
Brynjólfur sonur hennar, 53 ára.
Það er sagt frá
Sigriði, að hún hafi bæði verið kjarkmikil og vel viti borin, en nokkuð
ófyrirleitin í orðum, ef svo bar undir. Sölvholt var stólseign. Hannes biskup
heyrði Sigríðar getið og langaði til að sjá hana. Og eitt sinn, er hann var á
ferð nálægt Sölvholti, reið hann þar heim með sveinum sínum. Berja þeir á dyr
og kemur Sigríður sjálf til dyra. Segja þeir við hana: „Þetta er ungi biskupinn
okkar, hvernig líst þér á hann ?" Hún virðir biskup fyrir sér og svarar
svo: „Hann er fallegur; en þó er sami skituliturinn yfir honum og ættinni. En
hvert er erindið, ég vil fá að vita það strax. Bændafólk eins og ég, sem öllu á
út að svara, verður að nota timann til að vinna og má ekki slóra hjá
gestum." „Ég ætlaði,“ segir biskup, „að tala um það við þig, að ég er að
hugsa um að hækka afgjaldið af jörðinni; það er of lágt að tiltölu við aðrar
jarðir." „Jæja," seigir Sigríður, „tarna laumaðist úr þér, þó þú sért
fallegur! Aldrei fór faðir þinn fram á þetta, og var hann kallaður Finnur ,níski'."
Biskup lét þetta tal þá falla. Hún spurði, hvort þeir vildu ekki drekka. Þeir
þáðu það. Hún snaraðist inn í mjólkurhús, renndi trogi, hrærði skyri út í
rjómann og færði þeim; silfurskeiðar lét hún fylgja. Féllst þeim vel á. Meðan
biskup mataðist, gekk Sigríður að honum, tók í hempufat hans, hélt þvi saman
við sína hempu og sagði: „Það er grófara efnið í minni hempu en þinni." En
á meðan laumaði hún 8 spesíum í vasa biskups, og fann hann þær, er hann var
farinn. Eftirgjaldshækkunina nefndi hann aldrei oftar.
Blanda 1923/Brynjúlfur Jónsson eftir frú
Steinunni Hannesdóttur á Eyrarbakka.
No comments:
Post a Comment